Na het ontbijt wandelen we opnieuw Naar het historische centrum van Vitoria-Gasteiz. De stad is nog volop in feestmodus en net als gisteren ontmoeten we in elke straat Basken in traditionele klederdracht. Ik kan nog steeds niet geloven hoe letterlijk één zinnetje in een reisgids ervoor gezorgd heeft dat wij hier nu zijn op dit bijzondere moment. Serendipity?
Vandaag heb ik om 10.45u een rondleiding gereserveerd in de Catedral de Santa María. We zijn mooi op tijd voor de rondleiding en wachten een tijdje op de binnenplaats van het onthaalgebouw tot de gids ons komt halen. De rondleiding is volledig in het Spaans, maar gelukkig praat de gids langzaam en articuleert hij goed. De audioguide met Engelse vertaling van de rondleiding is dus volstrekt overbodig.
De gotische kathedraal, die oorspronkelijk deel uitmaakte van de versterkingen van de stad, kende al van in het begin stabiliteitsproblemen, die op den duur zo erg werden dat de muren langzaam aan steeds meer overhelden en er scheuren in de muren ontstonden. Om de stabiliteitsproblemen aan te pakken, werden er extra ‘arcos de panico’ of ‘arcos del miedo’ geïnstalleerd om de muren bij mekaar te houden. In de jaren zestig volgden dan een aantal structurele ingrepen waarbij de arcos de panico (steunbogen) verwijderd werden, een grote steunbeer verkleind werd en gotische ramen in de muren aangebracht werden. Die ingrepen verfraaiden de kerk, maar de metalen trekstangen die de stabiliteit moest verzekeren, volstonden niet. In tegendeel, de problemen verergerden zelfs. Om te vermijden dat het effectief tot instortingen zou komen, werd in de jaren negentig een grondige studie gedaan en een meerjarenplan opgesteld dat de kathedraal van de ondergang moest redden. De kathedraal werd vervolgens enkele jaren gesloten voor de werken.
De rondleiding is ongemeen boeiend, vooral de crypte waar gigantische nieuwe steunberen geplaatst zijn om de stabiliteitsproblemen eens en voor goed op te lossen, is indrukwekkend. De kathedraal zelf is dan weer zo schots en scheef en zo vol met scheuren dat het bijna een mirakel is dat het gebouw na al die jaren nog recht staat. De gids geeft ook via maquettes een goed inzicht in het ontstaan van Vitoria-Gasteiz en hoe de kathedraal gegroeid is langs de eerste stadsomwalling. We klimmen helemaal tot in de toren en genieten van het uitzicht op het feestende Vitoria-Gasteiz. De gids zijn uitleg is zo grondig dat we tijdens de beklimming van de toren ingehaald worden door een andere groep. Op het einde van de rondleiding krijgen we nog een videoprojectie te zien in een zaal die de vroegere grandeur van de gotische portiek opnieuw tot leven wekt. Dikke aanrader!
