Vandaag staat een bezoek aan het Neues Museum op het programma. Onze vrienden hebben samen met hun kinderen een aantal jaren geleden Egypte bezocht en zijn net zoals mijn vriend en ik gefascineerd door de tijd van de farao’s. Dan mag een bezoek aan dit museum natuurlijk niet ontbreken. Wat deze plek voor mij zo bijzonder maakt, zijn de zichtbare littekens van de bombardementen tijdens Tweede Wereldoorlog. Het gebouw zelf bleef na de oorlog een ruïne tot de DDR een poging deed om het gebouw herop te bouwen in 1986. Uiteindelijk vielen die werken stil na de val van de muur en kon de reconstructie pas echt goed beginnen in 1997. In het museum zelf zijn her en der nog vroegere muur- en plafondschilderingen te bewonderen. Echt een fantastische plek en dan heb ik het nog niet eens gehad over de collectie, die we ook zeer wisten te smaken. Met als hoogtepunt natuurlijk de buste van Nefertite, de prachtige, maar raadselachtige koningin die samen met haar echtgenoot een nieuwe monotheïstische godsdienst uit de grond stampte, die echter ten onder ging met het einde van de regeerperiode van de ‘ketterse’ farao. Het is trouwens enkel toegelaten foto’s te maken van de buste op een zeer eerbiedwaardige afstand, dus pluspunten voor de persoon die op de foto’s hieronder Nefertite weet te vinden. Een eervolle vermelding gaat naar de gouden ceremoniële hoed die in de prehistorie dienst deed als maan- en zonnekalender.

We nemen de tijd voor ons bezoek, want ik heb geen reservaties voor deze namiddag gemaakt. Als optie hou ik een bezoek aan het Tränenpalast achter de hand (gratis te bezoeken en geen reservatie nodig), maar als het mooi weer is, kunnen we ook een boottochtje maken ter compensatie van de gemiste catamarantocht gisteren.

Rond half twee staan we opnieuw buiten en de magen van de pubers rammelen. We wandelen naar het Humboldtforum voor een lunch in Bistro Lebenswelten, een bijzonder drukke self service zaak met een kwaliteitsvol aanbod en een zeer mooie salad bar. Kijk, zo kan het dus ook! Ik heb na het copieuze ontbijt niet zoveel honger, dus hou het bij een soepje. Alhoewel soepje, mijn kom soep is echt gigantisch en boordevol groentjes. Lekker!

De weergoden zijn ons nog steeds gunstig gezind, dus worden de plannen voor een bezoek aan het Tränenpalast ingeruild voor een boottochtje. We zijn jammer genoeg net te laat en zien de eerste boot onder onze neus vertrekken, maar gelukkig komt de volgende een kwartier later aan. De boot volgt hetzelfde parcours dat mijn vriend en ik al eerder aflegden in 2010. Toch jammer van die catamaran, want die had ons langs een heel andere route gebracht. Onze gids doet zijn best om zowel in het Duits als het Nederlands toelichting te geven bij de gebouwen die we passeren, maar het valt op dat zijn uitleg in het Duits veel uitgebreider is dan die in het Engels. Gelukkig versta ik redelijk goed Duits, maar onze pubers haken na een tijdje helemaal af, want ze verstaan er niets van.

Na genoten te hebben van ons boottochtje is de namiddag al goed gevorderd. Het is al kwart na vier gepasseerd. We besluiten van de mooie dag te profiteren om de benen te strekken en te voet naar Markthalle Neun te gaan. Vanavond is het daar immers Street Food Thursday en ik heb online gelezen dat het daar dan gewoonlijk bijzonder druk is. Street Food Thursday start om vijf en we zouden ongeveer rond kwart na vijf aankomen. Dat lijkt mij ruimschoots op tijd om er een fijne avond van te maken.

We genieten van de wandeling die ons langs Bethaniendamm voert, een langgerekt groen park dat vroeger een kanaal was dat de Spree met het Landwehrkanal verbond en tegelijkertijd de grens tussen Oost- en West-Berlijn vormde. Fijn, zo’n groen spoor doorheen het midden van de stad.

Om kwart na vijf komen we aan in Markthalle Neun en tot onze grote verbazing is het daar al bijzonder druk. Ik moet ook eerlijk toegeven dat ik de overdekte markthal op basis van de foto’s die ik online vond, iets groter had ingeschat. Ik verwachtte een tweede Mercat La Boquería, maar Markthalle Neun is veel kleiner en de weinige picknickbanken bieden geen plaats voor ons gezelschap van zes. Ik begin me al schuldig te voelen dat ik deze plek heb voorgesteld voor het avondmaal, maar besluit me niet te laten kennen en even geduld uit te oefenen tot er een plek vrij komt. En jawel, na tien minuutjes wachten, slaag ik erin een plaats voor vier personen te veroveren. Ik wuif naar mijn gezelschap (we hebben ons wat verspreid om onze kansen op een zitplaats te verhogen) dat ze mij kunnen vervoegen. Op zich is het niet zo erg dat we maar plek hebben voor vier personen, want er is altijd wel iemand weg naar een standje om eten of drinken te halen. En het geluk is aan onze kant, na een tijdje komen er twee plaatsen vrij aan de picknicktafel vlak naast ons en kunnen we toch met zessen samen zitten.

We proberen allerlei verschillende gerechtjes: dumplings, tacos, okonomiyaki, Oekraïense pannenkoeken, ceviche en een kaasschotel als dessert. Aan alle standjes is het druk, maar we moeten nergens echt lang wachten. En natuurlijk drinken we daarbij enkele heerlijke biologische wijntjes aan een zeer scherpe prijs. Ik begrijp volkomen waarom dit zo’n populaire plek is. Rondom ons horen we trouwens ongeveer alle talen ter wereld, dus ik vermoed dat deze plek ook in de toeristische gidsen staat. Na een tijdje hebben we de ganse tafel voor ons zessen en komen er zo nu en dan mensen vragen of ze even bij ons mogen aanschuiven. Met acht aan zo’n picknicktafel gaat net, al is het wel wat krap zitten en zo maak ik kennis met een Turkse jongedame en haar ouders, die op bezoek waren in Berlijn. We hebben echt een supertof gesprek. Turkse dames zijn geweldig!

Van al die wijntjes moet een mens naar het toilet en daar ontmoet ik een zeer sympathieke Zuid-Amerikaanse toiletmeneer. Nadat hij me eerst teruggestuurd heeft omdat ik geen eurostuk bij me heb om te betalen, mag ik bij terugkomst direct doorlopen naar de mannentoiletten en kan ik zo de lange wachtrij bij de vrouwen overslaan. Dankbaar sla ik na mijn sanitaire stop een praatje met hem in het Spaans. Uiteraard vindt hij het geweldig dat ik Spaans kan en wanneer ik hem zeg dat ik uit België kom, zegt hij spontaan dat ze in België heel knappe vrouwen hebben. Haha, zo’n compliment is altijd welkom! Bij mijn tweede toiletbezoek van de avond krijg ik zowaar de VIP-behandeling: ik mag naar het kraaknette toilet voor het personeel gaan, uitgerust met lekker geurende handzeep. Fan van deze toiletmeneer!

Ik durf gerust zeggen dat Markthalle Neun één van de hoogtepunten van mijn bezoek aan Berlijn is. Heerlijk eten en supertoffe vibe. Wel blij dat ik na al die wijntjes gewoon de taxi naar ons appartement kan nemen.

Geen taxirit vandaag, want het Jüdisches Museum bevindt zich op wandelafstand. In tegenstelling tot ons bezoek in 2010 nemen we nu uitgebreid de tijd om dit museum te bezoeken. De bijzondere architectuur ontworpen door Daniel Libeskind maakt ook nu weer indruk. De Holocaust Tower en de Garden of Exile tonen hoe architectuur een gevoel van desoriëntatie en verlies kunnen uitdrukken. Zeer krachtig. Net zoals de akelige installatie ‘Shalekhet – Fallen Leaves‘ van Menashe Kadishman, waarbij je door je eigen stappen een geluid van rammelende ketenen voorbrengt.

Ik moet zeggen dat van de collectieopstelling zelf me niet zoveel was bijgebleven na ons vorige bezoek, wellicht te wijten aan het hoge tempo dat we toen noodgedwongen moesten aanhouden. Ik vermoed dat de ganse scenografie ondertussen grondig hertekend is, want ik had in geen enkele zaal (buiten natuurlijk de Holocaust Tower en de Garden of Exile) een gevoel van herkenning. Wat ik alleszins apprecieer aan dit museum is dat de focus niet enkel ligt op de Holocaust, een gruwelijk onderdeel van de joodse geschiedenis, maar dat het museum ook aandacht besteedt aan de eeuwenlange, boeiende geschiedenis van de joodse volkeren in Europa. Een mooie gelegenheid om wat bij te leren.

Na een dikke twee uur stonden we opnieuw buiten en tot onze vreugde schijnt de zon zelfs! Tijd voor de middagpauze! Al zijn we duidelijk niet de enigen die nood hebben aan een pauze. De eerste twee plekken waar we passeren zitten stampvol. Gelukkig komen we dankzij googlemaps terecht in het, op ons zessen na, volledig lege café Nea, een gezellige kleine plek met huisgemaakte broodjes en taarten. Ik eet er heerlijke overnight oats met vers fruit en deel vervolgens met mijn vriend een carrot cake als dessert. De uitbaatster deelt ons mee dat ze de walnoten vergeten is in haar carrot cake en verontschuldigt zich daar uitgebreid voor. Na de cake zelf geproefd te hebben, weigert ze zelfs ons de cake aan te rekenen, terwijl mijn vriend en ik die nochtans echt wel ok vinden.

Ook na de lunch blijven de weergoden ons goedgezind en trekken we naar Checkpoint Charlie. Eigenlijk had ik voor deze namiddag een catamaran trip van drie uur geboekt, maar tijdens het ontbijt gisterenochtend in Star Bäckerei kreeg ik telefoon om te melden dat de catamaran trip geannuleerd was. Doodjammer, want het is vandaag ideaal weer voor zo’n trip. En laten we eerlijk zijn, Checkpoint Charlie is maar een mager alternatief voor een catamantocht. Ik ben sowieso geen fan van deze hypertoeristische en behoorlijk fake plek, maar goed, bij een eerste bezoek aan Berlijn (en dat is het voor onze vrienden) moet je hier toch even passeren. Ik neem wat foto’s van een kortgerokte poserende jongedame waarna we verder wandelen.

Op ons pad komen we de Deutscher Dom tegen, waarvan de functie ons eerst niet echt duidelijk is. Aangezien de inkom gratis is, stappen we binnen voor een bezoek aan deze kerk in de hoop de toren te kunnen beklimmen en van een mooi uitzicht te kunnen genieten. De kerk blijkt echter een museum te zijn gewijd aan de parlementaire geschiedenis van de Deutscher Bundestag, het Duitse federale parlement. De tentoonstelling is voornamelijk in het Duits en te gedetailleerd om ons te kunnen boeien. We nemen een paar foto’s van de tieners aan het spreekgestoelte en staan snel weer buiten.

Vervolgens brengen we een bezoek aan Rausch Schokoladenhaus, een bijzonder indrukwekkende chocoladewinkel met een cafetaria, een atelier en ontelbaar veel soorten chocolade in allerlei vormen. Ik poseer bij een chocolade versie van de Brandenburger Tor en trakteer mezelf op een chocolade lolly. Onze vriendin koopt er allerlei souvenirs voor haar familie. Toch blijf ik erbij: er is geen betere chocolade dan Belgische chocolade!

De lucht begint spijtig genoeg opnieuw te betrekken, maar tot bijna vlak voor de Gemäldegalerie houden we het min of meer droog. Ik heb namelijk tickets voor een bezoek aan de tentoonstelling van Hugo van der Goes gereserveerd, kwestie van onze Vlaamse topstukken ook in het buitenland te bewonderen. Het is erg druk en warm in de tentoonstellingszalen en ik krijg een terechtwijzing van een overijverige zaalwachter dat ik mijn vestje niet over mijn arm mag hangen, maar rond mij moet binden. Dat doe ik dan maar, want ik begrijp dat zaalwachters met al die klimaatacties tegenwoordig wat zenuwachtiger zijn dan gewoonlijk. De tentoonstelling zelf is trouwens fenomenaal. Een dikke, dikke aanrader. Hugo van der Goes is echt een topkunstenaar.

Eigenlijk was mijn oorspronkelijke plan enkel de Hugo van der Goes tentoonstelling te bezoeken, maar we kunnen het niet laten ook de rest van de kunstwerken in de Gemäldegalerie te bewonderen. Het aanbod aan topkunstenaars (Brueghel, Rubens, Jordaens, Botticelli) is alleszins overdonderend! De zoon van onze vrienden ontdekt er zowaar het schilderij met spreekwoorden van Brueghel waarover hij op school een taak heeft moeten maken. Toegegeven, veel spreekwoorden herken ik niet in het schilderij. Gelukkig is er wikipedia! En zo blijft er jammer genoeg geen tijd meer over voor de geplande wandeling in Tiergarten. Niet dat ik dat heel erg vind, want de meeste bomen in het park staan er maar kaal bij. Veel leuker om op een mooie zomerdag door dit park te struinen.

We wandelen via het Sony Center (waarvan het binnenplein spijtig genoeg een gigantische bouwwerf is) en de Potsdamerplatz naar onze eindbestemming voor vandaag: Paulaner Wirtshaus Berlin, een Beiers restaurant waar we een Paulaner Brotzeit Platter en een Paulaner Wirtshaus Pan bestellen om onder ons zessen te delen. Eigenlijk heb ik na deze calorierijke overdaad (dat Duitse eten is echt wel stevig) meer dan genoeg gegeten, maar onze vrienden hebben altijd nog een plekje voor dessert, dus kan ik het niet laten nog enkele bescheiden hapjes mee te eten van het Paulaner Dessert Platter. Enfin, honger hebben we hier nog niet geleden.

Een taxirit later zijn we terug op ons ondertussen vertrouwde appartement. Na nog een paar spelletjes Black stories kruipen we in bed om uitgerust te zijn voor onze laatste volledig dag in Berlijn.

Om tijd te sparen nemen we de taxi naar ons eerste museum van de dag: het Pergamonmuseum. Door de recente acties van klimaatactivisten, zijn zelfs kleine handtassen niet meer toegelaten in het museum en dus proppen we zoveel mogelijk van onze benodigdheden (voornamelijk externe batterijen en papieren zakdoekjes) in onze zakken en laten we de rest achter in de lockers en de vestiaire.

Zelfs om tien uur ‘s ochtends is het al heel druk in het museum. Door de grote renovatie die het museum momenteel ondergaat, zijn helaas niet alle topwerken te bewonderen (de Mshatta façade wordt heropgebouwd en de beelden van het Pergamonaltaar waaraan het museum zijn naam te danken heeft, zijn momenteel elders onder gebracht). Gelukkig slagen de fabuleuze Ishtar poort van Babylon en de Romeinse marktpoort van Milete er moeiteloos in ons gezelschap te betoveren. En ook de islamitische collectie met de prachtige Aleppo-kamer spreekt ons aan.

Toen ik de reis plande, zocht ik op voorhand een plek vlakbij het museum om te lunchen, want uit ervaring weet ik dat je altijd langer blijft plakken in zo’n museum dan verwacht. Zeker als dat museum over zo’n indrukwekkende collectie beschikt. Mijn keuze is een schot in de roos. Kaffeeserie blijkt een gezellige plek te zijn met een voldoende divers lunchaanbod om iedereen tevreden te stellen. Poké bowls for the win!

Bijkomend pluspunt: deze lunchplek ligt letterlijk op een paar passen van onze volgende bestemming, Pergamonmuseum: Das Panorama. In dit tijdelijke bijgebouw (open tot 2024) van het Pergamonmusuem is de hoofdattractie het 360 graden panorama van de stad Pergamon van de hand van Yadegar Asisi. Tegelijkertijd kan je in dit gebouw tachtig van de belangrijkste werken uit de antieke stad Pergamon bewonderen, waaronder de befaamde fries die het levensverhaal van Telephos vertelt. De antieke beelden op zich zijn het bezoek al meer dan waard, maar het reusachtige panorama dat je kan bewonderen door een soort uitkijktoren in het midden van de ruimte te beklimmen, overtreft mijn verwachtingen. Het panorama zelf is statisch, maar door te spelen met het licht en geluidseffecten lijkt het echt alsof je een dag doorbrengt in de stad Pergamon. Het panorama is zo rijk aan details dat je niet weet waar eerst kijken. Een dikke aanrader!

Helaas, wanneer we weer buiten staan, is het weer omgeslagen. De zon heeft plaatsgemaakt voor donkere, dreigende regenwolken. We proberen het niet aan ons hart te laten komen en wandelen naar de Berliner Dom. We bewonderen de prachtig versierde koepel en klimmen uiteraard naar boven om te genieten van het uitzicht op Berlijn. De regenwolken lossen zo nu en dan wat druppels en het waait stevig, maar het kon erger.

Terug op de begane grond wandelen we naar de beroemdste boulevard van Berlijn: Unter den Linden. Onze eerste stop is de Neue Wache, met kopie van een beeld van de Duitse kunstenares Käthe Kollwitz, dat ze nadat haar zoon Peter sneuvelde tijdens de Eerste Wereldoorlog. Helaas, nu barst de regenbui in volle hevigheid los en we moeten ons plan voor een wandeling langs de mooie boulevard laten varen. In plaats daarvan reppen we ons naar het dichtstbijzijnde café dat helaas gesloten is (damn you, googlemaps). Terug naar Kaffeeserie dan maar. Waar we er gelukkig in slagen een tafel voor zes personen te veroveren en onze doorweekte jassen te drogen te leggen op een sofa vlak bij ons (helaas geen kapstok te bespeuren).

Tot groot ongenoegen van onze vriendin is Kaffeeserie bijna helemaal uitverkocht. Geen warme chocolademelk, geen smoothies, geen vers fruitsap, geen soep en geen punch. UIt pure ellende bestel ik dan maar een prosecco en pannenkoeken met rode vruchten. Er restte mij gewoon geen keuze! Al had een warme chocolademelk na die stevige regenbui wel echt gesmaakt.

Gelukkig trekt de hemel na onze noodstop bij Kaffeeserie weer open en kunnen we de rest van Unter den Linden droog afwandelen. Net zoals de vorige keer dat wij er waren, is het behoorlijk druk bij de Brandenburger Tor. Een groep actievoerders eisen de vrijlating van Julian Assange. Ondanks het tegenlicht en het vele volk slagen we er toch in een paar foto’s van de brandenburger Tor te maken. Je bent toerist of je bent het niet.

Omdat we nog wat marge hebben voor ons geplande bezoek aan de Reichstag maken we een kleine omweg langs het Holocaustmonument. Onze vriendin gaat helemaal op in het monument, maar haar man en ik wenden onze blikken naar de hemel en zien een formidabele regenbui aankomen. Het kost ons wat moeite en geroep, maar uiteindelijk vinden we onze vriendin terug en vatten we in marstempo de wandeling naar de Reichstag aan.

Natuurlijk zijn we nét te laat om de regenbui te vermijden, maar dankzij onze op voorhand gereserveerde tickets moeten we niet lang in de regen wachten en worden we meteen de containers binnen gelaten waar de security check plaatsvindt. Terwijl we wachten tot we ons naar de Reichstag zelf mogen begeven zien we vanuit de containers opeens een prachtige dubbele regenboog aan de hemel verschijnen. Ik vloek inwendig (en misschien ook een beetje uitwendig) dat ik niet boven op het dak van de Reichstag sta om dit spektakel op foto vast te leggen.

Helaas, we moeten wachten tot we het signaal krijgen dat we in groep naar binnen mogen om in het gebouw zelf de lift naar boven te nemen. Als we eindelijk boven zijn, pers ik er een spurtje uit, maar helaas de regenboog vervaagt al. Balen!

Ik beklim in mijn eentje de koepel om mij te voegen bij onze vrienden, die een minder grote fotografische drang voelden dan ikzelf. De zon schijnt volop door het wolkendek waardoor de koepel in een magisch licht baadt. En dan gebeurt het: opeens komt er zowaar een tweede dubbele regenboog te voorschijn. Ik spurt zo snel als ik kan van boven in de koepel terug naar beneden en slaag erin de regenboog in volle glorie vast te leggen. Twee dubbele regenbogen op één avond. Als dat geen goed voorteken is, dan weet ik het ook niet meer!

Het licht blijft magisch en we vinden een vriendelijke toerist bereid om ons groepje van vier in het mooie avondlicht met de koepel op de achtergrond te vereeuwigen. Echt, onze timing voor dit bezoek aan de koepel had niet beter kunnen zijn!

Bij het verlaten van de Reichsdag slaag ik erin om deze prachtige foto van de gevel te maken en maak ik als wederdienst om even uit beeld te gaan wat foto’s van een schattig gezin met twee dochters.

Na de Reichstag achter ons gelaten te hebben, wandelen we opnieuw over de boulevard Unter den Linden. Op ons gemak deze keer, want de regenwolken hebben gelukkig andere oorden opgezocht. We sluiten de avond af met een copieuze maaltijd in traditioneel Berlijns restaurant Nante Eck. We aperitieven met een Brotzeit a la Vater Zille, een rijk gevulde plank met allerlei lokale charcuterie, worsten en kazen en kiezen vervolgens allemaal voor een vlezeke als hoofdgerecht. Enkel de dochter van onze vrienden waagt zich aan een authentieke Berliner currywurst. When in Berlin… Mijn vriend en ik sluiten de maaltijd af met een lokaal aperitief.

Brotzeit a la Vater Zille:

Kross gebratenen 1/2 Bauernente met Apfelrotkraut und Kartoffelklößen:

Een authentieke Berliner Riesen-Currywurst:

Nantes Filet-Topf: Streifen vom Schweinefilet mit gerahmten Champignons, Zwiebeln und Kartoffelpüree:

Zilles Schlachteplatte: saftiger Kaßlerbraten, Blut- und Leberwurst, serviert met Sauerkraut und Kartoffeln:

Een taxirit later doen we ons best zo stil mogelijk de trappen naar ons appartement op te klimmen. We willen de boze buren niet wakker maken! Ondanks het mindere weer toch een fijne dag gehad.